Zarzuela

کلمه‌ی «Zarzuela» در زبان فارسی به «تئاتر موزیکال اسپانیایی» یا «نمایش موزیکال زارزوئلا» ترجمه می‌شود.

«Zarzuela» نوعی نمایش هنری است که از قرن هفدهم میلادی در اسپانیا شکل گرفته و ترکیبی از موسیقی، آواز، گفت‌وگو و رقص است. این سبک هنری در واقع نسخه‌ی اسپانیاییِ اپرت (Operetta) اروپایی محسوب می‌شود و ویژگی منحصربه‌فرد آن، آمیختن گفتارهای نمایشی با قطعات موسیقایی است. در زارزوئلا، بازیگران نه‌تنها دیالوگ‌های معمولی را بیان می‌کنند بلکه در میان آن‌ها بخش‌های موسیقایی و آوازین اجرا می‌شود، که این ساختار باعث پویایی و جذابیت بیشتر نمایش می‌گردد.

نام «Zarzuela» از کاخ کوچکی در نزدیکی مادرید به نام Palacio de la Zarzuela گرفته شده است، جایی که نخستین اجراهای این نوع نمایش در قرن هفدهم برگزار شد. این کاخ به خاطر درختچه‌های تمشک وحشی (به اسپانیایی zarzas) که در اطرافش می‌رویید، به این نام مشهور شده بود. از همان‌جا، عنوان زارزوئلا به سبکی از نمایش و موسیقی اطلاق شد که مورد علاقه‌ی دربار سلطنتی اسپانیا قرار گرفت و به‌تدریج میان مردم نیز محبوبیت یافت.

زارزوئلا در دو دوره‌ی تاریخی اصلی رشد کرد: دوره‌ی کلاسیک (قرن ۱۷ و ۱۸) و دوره‌ی مدرن (قرن ۱۹ و ۲۰). در دوره‌ی کلاسیک، موضوعات آن بیشتر به اسطوره‌ها، افسانه‌ها و دربار سلطنتی مربوط می‌شد. اما در دوره‌ی مدرن، نمایش‌ها رنگ و بوی اجتماعی و مردمی‌تری به خود گرفتند. داستان‌ها به زندگی روزمره، عشق، طبقات اجتماعی، و حتی طنز سیاسی می‌پرداختند. موسیقی در این دوران بیشتر به سبک فولکلور و موسیقی سنتی اسپانیا نزدیک شد.

زارزوئلا نقشی مهم در فرهنگ و هویت موسیقایی اسپانیا ایفا کرده است. بسیاری از آهنگ‌سازان برجسته‌ی اسپانیایی مانند Francisco Barbieri، Amadeo Vives و Federico Chueca آثار معروفی در این ژانر خلق کرده‌اند. زارزوئلا علاوه بر اسپانیا، در کشورهای آمریکای لاتین مانند کوبا، فیلیپین و مکزیک نیز نفوذ کرده و با فرهنگ‌های محلی آن کشورها ترکیب شده است، به‌گونه‌ای که سبک‌های خاصی از زارزوئلا در هر منطقه پدید آمده است.

امروزه، زارزوئلا هنوز هم به عنوان بخشی از میراث فرهنگی اسپانیا اجرا می‌شود و در تئاترها و جشنواره‌های هنری به نمایش درمی‌آید. این سبک نمایشی، نه‌تنها یادآور تاریخ و موسیقی اسپانیا است، بلکه نشان‌دهنده‌ی ترکیب هنرمندانه‌ی درام، موسیقی و هویت ملی نیز هست. زارزوئلا با زبان شاعرانه، موسیقی پرشور و لحظات نمایشی خود، یکی از گوهرهای درخشان تئاتر موزیکال جهان به شمار می‌آید و همچنان الهام‌بخش هنرمندان معاصر است.