کلمهی «قلمخوردگی» در زبان انگلیسی به correction یا strikethrough ترجمه میشود.
«قلمخوردگی» به اثری گفته میشود که در متن یا نوشته بر اثر حذف، اصلاح یا جایگزینی بخشی از کلمات یا عبارات ایجاد میشود. این پدیده معمولاً زمانی رخ میدهد که نویسنده یا تایپکننده متوجه اشتباه یا تغییر لازم در متن میشود و آن بخش را با خط کشیدن، پاک کردن یا جایگزین کردن اصلاح میکند. قلمخوردگی میتواند جنبهی فنی و کاربردی داشته باشد و یا حتی بهعنوان یک عنصر بصری در آثار هنری و گرافیکی استفاده شود.
در گذشته، زمانی که نوشتافزار محدود به قلم و کاغذ یا مرکب و دوات بود، قلمخوردگی بیشتر بهصورت خط کشیدن روی واژه یا تراشیدن سطح کاغذ دیده میشد. این کار گاهی باعث آسیب به بافت کاغذ میشد، اما به هر حال یکی از معدود روشهای اصلاح متن محسوب میگردید. با اختراع ماشین تحریر، قلمخوردگی شکل تازهای به خود گرفت و حذف یا تغییر حروف اغلب با استفاده از لاک غلطگیر یا نوار اصلاحی انجام میشد. امروزه در محیطهای دیجیتال، قلمخوردگی معمولاً با ابزارهای ویرایش متن و ویژگیهایی مانند «strikethrough» یا حذف مستقیم محتوا انجام میشود.
قلمخوردگی در بسیاری از موارد، نشانهای از فرآیند فکر کردن، بازبینی و تصحیح است. در دستنوشتهها و نسخههای اولیه آثار ادبی یا علمی، قلمخوردگی میتواند ارزش پژوهشی زیادی داشته باشد، زیرا مسیر ذهنی نویسنده و تغییراتی که او در جریان کار اعمال کرده را آشکار میکند. این امر به محققان کمک میکند تا روند شکلگیری یک اثر را بهتر درک کنند. حتی در برخی موارد، قلمخوردگیها بخشی از هویت تاریخی یک متن را تشکیل میدهند.
از جنبهی عملی، وجود قلمخوردگی در اسناد رسمی یا قراردادها گاهی نیازمند تأیید و امضای مجدد است، زیرا حذف یا تغییر متن ممکن است بر اعتبار سند تأثیر بگذارد. در این موارد، قوانین مشخصی برای نحوهی اصلاح و ثبت قلمخوردگی وجود دارد تا از بروز سوءتفاهم یا جعل جلوگیری شود. این نکته نشان میدهد که قلمخوردگی صرفاً یک تغییر ظاهری در متن نیست، بلکه میتواند بار حقوقی و رسمی نیز داشته باشد.
در حوزهی هنر و طراحی، قلمخوردگی گاهی بهعنوان یک عنصر خلاقانه استفاده میشود. هنرمندان ممکن است آگاهانه بخشی از کلمات یا تصاویر را خط بزنند تا مفهومی خاص یا حس نابسامانی و ناهمگونی را منتقل کنند. در اینگونه آثار، قلمخوردگی دیگر نشانهی اشتباه یا اصلاح نیست، بلکه بخشی از زبان بصری اثر به شمار میرود. قلمخوردگی از یک عمل صرفاً کاربردی به ابزاری برای بیان هنری نیز تبدیل شده است.
از آنجا که فستدیکشنری به عنوان مرجعی معتبر توسط دانشگاهها و دانشجویان استفاده میشود، برای رفرنس به این صفحه میتوانید از روشهای ارجاع زیر استفاده کنید.
شیوهی رفرنسدهی:
معنی لغت «قلمخوردگی» در فستدیکشنری. مشاهده در تاریخ ۷ شهریور ۱۴۰۴، از https://fastdic.com/word/قلمخوردگی