Viability

کلمه‌ی «viability» در زبان فارسی به «قابلیت بقا»، «توان زیست‌پذیری» یا «پایداری و امکان‌پذیری» ترجمه می‌شود.

واژه‌ی «viability» در اصل از ریشه‌ی لاتین vita به معنای «زندگی» گرفته شده و در زبان انگلیسی به توانایی یک موجود زنده برای ادامه‌ی حیات، یا توان یک ایده، پروژه، کسب‌وکار یا سیستم برای ادامه‌ی کارکرد موفق و پایدار اشاره دارد. این مفهوم هم در حوزه‌های علمی مانند زیست‌شناسی و پزشکی به کار می‌رود و هم در زمینه‌های اقتصادی، فنی و اجتماعی کاربرد گسترده‌ای دارد.

در علم زیست‌شناسی، «viability» اغلب برای توصیف توانایی یک موجود زنده یا سلول برای ادامه‌ی حیات و انجام عملکردهای حیاتی استفاده می‌شود. به عنوان مثال، در بررسی بذرها، دانشمندان میزان «viability» را برای تعیین درصد بذرهایی که می‌توانند جوانه بزنند و رشد کنند، اندازه‌گیری می‌کنند. در پزشکی نیز این واژه برای اشاره به وضعیت جنین در رحم یا توان بافت‌های پیوندی برای ادامه‌ی حیات به کار می‌رود.

در عرصه‌ی کسب‌وکار و اقتصاد، «viability» بیشتر به معنای امکان‌پذیری و پایداری یک طرح یا فعالیت است. پیش از شروع یک پروژه، کارشناسان ارزیابی می‌کنند که آیا این ایده از نظر منابع مالی، بازار هدف، و توان رقابتی، «viable» یا قابل بقا هست یا خیر. این ارزیابی کمک می‌کند تا از سرمایه‌گذاری بر ایده‌هایی که شانس موفقیت کمی دارند جلوگیری شود.

همچنین در حوزه‌ی سیاست‌گذاری و توسعه، «viability» به توان اجرای یک برنامه در شرایط واقعی اشاره دارد. ممکن است یک طرح از نظر نظری کامل به نظر برسد، اما در عمل به دلیل محدودیت منابع، چالش‌های اجتماعی یا موانع قانونی، «viable» نباشد. اینجاست که ارزیابی همه‌جانبه‌ی شرایط برای سنجش «viability» اهمیت پیدا می‌کند.

مفهوم «viability» یادآور این واقعیت است که بقا و پایداری، چه در دنیای طبیعی و چه در حوزه‌های انسانی، نیازمند انطباق، منابع کافی و شرایط مناسب است. یک ایده، موجود زنده یا پروژه زمانی «viable» خواهد بود که بتواند خود را با تغییرات محیطی سازگار کند و نیازهای حیاتی خود را برآورده سازد.